Yöntem
Nasıl ölçüyoruz, ve neyi ölçemediğimizi nasıl söylüyoruz
Bir ölçüm başarısız olduğunda bu, markanız hakkında bir bulgu değildir. Yanıt vermeyen bir motor "sizi anmadı" diye sayılmaz: paydadan çıkar, kaydedilir ve yeniden denenir. Güncel ölçüm raporu tek bir bileşik skor vermez; her kimlik ve her motor için kaç soruda anıldığınızı ve bu sonucun durumunu gösterir. Sayfanın sonundaki 0-100 GeoMono Skoru ve A+ ile F arası notlar yalnızca önceki nesil analize aittir ve orada ayrıca etiketlenmiştir. Bu sayfadaki her ağırlık, eşik ve sayı, onu kullanan koddan okunur; kod değişirse bu sayfa da değişir.
Her ölçümün üç hâli
Ölçülemedi
Çağrı hiç yapılamadı ya da yarıda kaldı (sağlayıcı hatası, zaman aşımı, bütçe sınırı).
Paydada değil. Kaydedilir ve yeniden denenebilir.
Ölçüldü, karşılaştıracak dayanak yok
Yanıt geldi ama doğrulayacak bir gerçek yok (örneğin sitesi taranamayan bir marka için bilgi doğruluğu).
Paydada değil. "Ölçülemez" diye gösterilir.
Ölçüldü, bir şey bulunmadı
Soru soruldu, yanıt okundu ve marka gerçekten yoktu.
Paydada. Bu gerçek bir veridir ve puana girer.
Güncel rapor ne gösterir
Bugün teslim ettiğimiz kayıtlı ölçüm raporu tek bir bileşik skor vermez ve motorları sıralamaz. Motorlar arası paydalar eşit olmadığı için onları tek bir sayıda birleştirmek, ölçmediğimiz bir şeyi söylemek olurdu.
- Kayıtlı ölçüm 5 yanıt motorunu kapsar: ChatGPT, Gemini, Perplexity, Claude ve Google AI Bakışı (AI Overviews). Her motorun yanıtları ayrı saklanır ve ayrı raporlanır.
- Her kimlik ve her motor için bir anılma çifti yazılır: kaç soruda anıldığı ve kaç sorunun ölçüldüğü (x / y soruda anıldı).
- Her çiftin yanında durumu yazar: ölçüldü, ölçüldü ama anılmadı, ölçülemedi ya da henüz ölçülmedi. Ölçülemeyen bir hücre paydaya girmez.
- Sorular ölçümden önce, marka için yazılı ve sürümlü bir beyanda kayıt altına alınır. Soruların sayısı ve kaynağı o beyanda yazılıdır ve raporda öyle etiketlenir.
Anılan gerçekten siz misiniz
Bir adın geçmesi, o markanın anıldığını kanıtlamaz: aynı adı taşıyan başka bir şirket, bir kişi ya da sorunun kendisini tekrarlayan bir yanıt olabilir. Her anılma adaş ve yankı tespitiyle ayrıca doğrulanır; aynı adı taşıyan başka bir şirket hakkındaki yanıt sizin anılmanız sayılmaz.
Bir değişimi ne zaman değişim diye söylüyoruz
İki ölçüm yalnızca aynı soru setiyle ve aynı puanlama kurallarıyla yapıldıysa karşılaştırılır. Aradaki fark da ancak aynı sorular yeniden sorulduğunda oluşabilecek farktan büyükse "yükseldi" ya da "azaldı" diye yazılır. Aksi hâlde rapor iki sayıyı ve farkın olası aralığını verir, yön sözcüğü ve ok kullanmaz.
- Aynı soruya verilen yanıtlar arasındaki benzerlik (ICC)
- 0,362
- Farkın aralığı, iki oranın farkı için Newcombe yöntemiyle hesaplanır. Bir sorunun her motordaki yanıtı birbirine benzediği için yanıt sayısı, bu benzerlik kadar küçültülerek kullanılır.
- Rapor en büyük değişimleri birçok satır arasından seçtiği için, her satırın eşiği karşılaştırılan satır sayısına göre yükseltilir (Šidák düzeltmesi). Çok satırdan seçilen bir farkın daha yüksek bir çıtayı geçmesi gerekir.
- Aralık sıfırı içeriyorsa değişim iddia edilmez. "Değişmedi" da yazılmaz: bu da bir iddiadır.
Düşük görünürlük ne anlama gelmez
Görünürlük, yapay zekâ yanıtlarında markanın kendiliğinden ne sıklıkla anıldığını ölçer. Başka bir şeyi ölçmez. Raporlarımız düşük bir oranı aşağıdakilerin kanıtı olarak sunmaz:
- Tüketici talebinin düşük olduğu
- Marka bilinirliğinin düşük olduğu
- Pazar payının düşük olduğu
- Tüketicilerin markayı tercih etmediği
- Yapay zekânın markayı önermediği
Önceki nesil analiz: 0-100 GeoMono Skoru
Bu bölüm güncel raporu değil, önceki nesil analizi anlatır. O raporlar hâlâ açılır ve 0-100 arası bir GeoMono Skoru ile A+ ile F arası bir not gösterir; aşağıdaki ağırlıklar ve eşikler o skorun nasıl hesaplandığıdır. Yeni ölçümlerde skor yerine anılma çiftleri ve durumları okunur.
Hangi motorlara soruyoruz
Önceki nesil analizde her soru, aşağıdaki motorların her birine ayrı ayrı sorulur ve sonuçlar bu ağırlıklarla birleştirilir. Ağırlıklar, motorların Türkiye'deki erişimine yaklaşık olarak karşılık gelir ve kendi kendini normalleştirir: yalnızca yanıt veren motorlar paydaya girer. Bir motor bir soruya yanıt vermediğinde o yanıt hem paydan hem paydadan çıkar; hiçbir zaman "anmadı" diye sayılmaz.
- ChatGPT
- 0,6
- Gemini
- 0,25
- Perplexity
- 0,15
- Claude
- 0,05
- Google AI Bakışı
- 0,5
- Google AI Modu
- 0,3
Soru paneli
Önceki nesil analizde varsayılan tarama 40 sorudur. Sorular, markanın sektörüne göre araştırılmış 5 alıcı personasının yapay zekâya soracağı biçimde yazılır ve her persona için aynı kategori dağılımına uyar. Panel dondurulur: aynı marka bir sonraki taramada aynı sorularla ölçülür, böylece iki dönem karşılaştırılabilir.
- Kategori soruları
- × 1
- Karşılaştırma soruları
- × 1,2
- Satın alma soruları
- × 1,5
- Markanın adını zaten içeren sorular ("X nasıl kullanılır?") görünürlük oranından çıkarılır: yanıt markayı anlatır, ama motorun markayı kendiliğinden seçip seçmediğini ölçmez.
- Markayı anmayan en az 5 farklı soru yoksa görünürlük oranı hiç verilmez. Tek bir sorudan hesaplanan oran, oran değildir.
- Motorların birbirinden ayrıldığı sorular, yanıt veren her motora 3 kez daha sorulur (taramanın harcama tavanı içinde) ve çoğunluk kararı kullanılır. Tüm motorların hemfikir olduğu sorular tekrarlanmaz: belirsizlik orada değildir.
Anılmanın konumu ve ağırlığı
Önceki nesil skor, doğrulanan her anılmayı yanıttaki konumuna göre ağırlıklandırır. Olumsuz bir anılma sıfır değil, eksi sayılır.
- Öne çıkan seçenek olarak anıldı
- 1
- Güçlü seçeneklerden biri olarak anıldı
- 0,6
- Alternatifler arasında anıldı
- 0,35
- Alıcıyı durduracak bir çekinceyle anıldı
- -0,5
- Kaçınılacak seçenek olarak anıldı
- -1
- Doğrulanamayan bir anılma markanın lehine sayılmaz: görünürlük oranının hem payından hem paydasından çıkar.
- Anılmaların %20'sinden fazlası doğrulanamadıysa görünürlük "ölçülemedi" olarak gösterilir. Bu kadar boşlukla hesaplanan bir oran, ölçüm değil tahmindir.
Rakam ne kadar oynar
Önceki nesil raporda görünürlük oranının yanında bir aralık yer alır. Aralık, soruları katmanlarına (persona ve kategori) sadık kalarak yeniden örnekleyen 20.000 tekrarlı bir bootstrap ile hesaplanır ve %95'lik yüzdelik aralıktır. Birim sorudur: beş motorun aynı soruya verdiği yanıtlar beş ayrı ölçüm değil, bir ölçümün beş okumasıdır.
- Bu aralık, markanın "gerçek" görünürlüğü için bir güven aralığı değildir; sorular rastgele çekilmedi, bir tasarıma göre yazıldı. Söylediği daha dar ve yine de yararlıdır: bu panel altında rakamın ne kadar kararlı olduğu.
- Aralık aynı ölçüm için her seferinde aynı çıkar; iki gösterim arasında değişmez.
Puan nasıl oluşur
Önceki nesil analizin toplam puanı 100 birimlik beş sütunun ağırlıklı ortalamasıdır. Ölçülemeyen bir sütun sıfır sayılmaz; ağırlığı paydadan çıkar. Tek bir istisna vardır: görünürlük ölçülemediyse toplam puan ve not hiç verilmez, çünkü geriye kalan sütunlar çoğunlukla site hazırlığıdır ve toplamı yükseltir.
- Görünürlük
- 30
- Atıf
- 20
- Algı
- 10
- İçerik
- 25
- Teknik
- 15
- Algı, markayı anmayan sorulara verilen ve tonu okunmuş en az 5 anılma olmadan hesaplanmaz. Okunamayan bir anılma "nötr" sayılmaz.
- Notlar: A+ ≥ 90 · A ≥ 80 · B ≥ 65 · C ≥ 50 · D ≥ 35 · F ≥ 0
Önceki nesil skorun puanlama sürümü 20. Sürüm değiştiğinde, farklı sürümlerle hesaplanmış iki puan aynı çizgide karşılaştırılmaz.
